سقطهای مکرر بارداری تجربهای تلخ و فرساینده برای خانوادههاست و در بسیاری از موارد، علت آن با آزمایشهای روتین مشخص نمیشود. یکی از عوامل کمتر شناختهشده اما مهم، اختلالات ایمنی مادر است. در این میان، آزمایش فعالیت سلولهای NK بهعنوان یک تست فوقتخصصی ایمونولوژیک، نقش کلیدی در شناسایی علل پنهان سقطهای مکرر ایفا میکند.
سلولهای NK چیست و چه نقشی در بارداری دارند؟
سلولهای NK (Natural Killer Cells) بخشی از سیستم ایمنی ذاتی بدن هستند که وظیفه آنها:
- شناسایی و از بین بردن سلولهای غیرطبیعی
- کنترل عفونتها و سلولهای سرطانی
در بارداری طبیعی:
- سلولهای NK رحمی به لانهگزینی جنین کمک میکنند
- تعادل فعالیت آنها برای حفظ بارداری حیاتی است
❗ افزایش بیشازحد فعالیت NK میتواند باعث حمله سیستم ایمنی به جفت یا جنین شود.
آزمایش NK Cell Activity Test چیست؟
این آزمایش:
- میزان فعالیت و عملکرد سلولهای NK را اندازهگیری میکند
- شدت پاسخ ایمنی مادر علیه بافتهای جنینی را نشان میدهد
- بهویژه در زنانی که سقط مکرر با علت نامشخص دارند، اهمیت دارد
✅ این تست با شمارش ساده NK cell متفاوت است و عملکرد واقعی آنها را بررسی میکند.
چه کسانی کاندید انجام این آزمایش هستند؟
انجام NK Cell Activity Test در شرایط زیر توصیه میشود:
- سقط مکرر (۲ یا ۳ بار یا بیشتر) بدون علت مشخص
- شکست مکرر لانهگزینی در IVF
- سابقه بیماریهای خودایمن
- نتایج طبیعی آزمایشهای ژنتیک و هورمونی، اما تداوم سقط
تفسیر نتایج آزمایش
- فعالیت طبیعی NK: احتمال کم نقش ایمنی در سقط
- افزایش فعالیت NK: ریسک آسیب به جفت و جنین
- فعالیت بسیار بالا: نیاز به بررسی و مدیریت تخصصی ایمونولوژیک
🔬 تفسیر نتایج باید حتماً توسط پزشک متخصص زنان یا ایمونولوژیست انجام شود.
نقش نتایج آزمایش در مدیریت درمان
در صورت افزایش فعالیت NK:
- برنامهریزی دقیق برای بارداری بعدی
- امکان استفاده از درمانهای تعدیلکننده ایمنی (در صورت صلاحدید پزشک)
- پایش دقیقتر بارداری از هفتههای ابتدایی
✅ هدف، ایجاد تعادل ایمنی و افزایش شانس بارداری موفق است.
نقش کلیدی آزمایشگاه در سقطهای مکرر
- انجام تست با روشهای استاندارد و معتبر
- دقت بالا در نگهداری و پردازش نمونه
- گزارش شفاف و قابل استناد برای تصمیمگیری بالینی
آزمایشگاه در این مسیر، نقشی تشخیصی، پیشگیرانه و امیدبخش دارد.
سوالات پرتکرار
آیا همه زنان با سقط مکرر به این آزمایش نیاز دارند؟
خیر، این تست معمولاً زمانی انجام میشود که علل شایع دیگر رد شده باشند.
آیا بالا بودن NK cell count همان افزایش فعالیت NK است؟
خیر، تعداد و فعالیت دو مفهوم متفاوت هستند و تست فعالیت دقیقتر است.
آیا نتیجه غیرطبیعی به معنی عدم امکان بارداری موفق است؟
خیر، بسیاری از زنان با تشخیص صحیح و مدیریت مناسب، بارداری موفق را تجربه میکنند.
منابع
-
LabTestsOnline – Immune System Tests
-
CDC – Pregnancy Complications
No.119
۰۴/۱۱