آزمایش Rubella (سرخجه) یکی از تستهای مهم خونی است که برای بررسی وضعیت ایمنی بدن در برابر ویروس سرخجه یا تشخیص عفونت فعال انجام میشود. این آزمایش بهویژه در زنان در سن بارداری و دوران بارداری اهمیت بالایی دارد، زیرا ابتلا به سرخجه در بارداری میتواند عوارض جدی برای جنین ایجاد کند. در این مقاله، به بررسی کامل و قابلفهم نتایج آزمایش روبلا میپردازیم.
آزمایش Rubella چیست و چرا انجام میشود؟
ویروس روبلا عامل بیماری سرخجه است؛ یک عفونت ویروسی که معمولاً خفیف است اما در دوران بارداری میتواند بسیار خطرناک باشد. آزمایش Rubella برای اهداف زیر انجام میشود:
- بررسی ایمنی بدن قبل از بارداری
- غربالگری دوران بارداری
- تشخیص عفونت اخیر یا فعال
- بررسی علت تب و بثورات پوستی
انواع آزمایش Rubella
آزمایش روبلا معمولاً شامل بررسی دو نوع آنتیبادی است:
Rubella IgM
- نشاندهنده عفونت اخیر یا فعال
- معمولاً در مراحل ابتدایی بیماری ظاهر میشود
Rubella IgG
- نشاندهنده ایمنی بدن در برابر سرخجه
- پس از واکسیناسیون یا ابتلای قبلی ایجاد میشود
- معمولاً تا سالها یا حتی مادامالعمر باقی میماند
تفسیر نتایج آزمایش Rubella
IgG مثبت / IgM منفی
- نشاندهنده ایمنی کافی بدن
- شایعترین و مطلوبترین نتیجه
- معمولاً نیازی به اقدام درمانی ندارد
IgM مثبت (با یا بدون IgG)
- نشاندهنده عفونت اخیر یا فعال
- در بارداری بسیار مهم و نیازمند بررسی فوری است
IgG منفی / IgM منفی
- عدم ایمنی نسبت به سرخجه
- فرد در معرض ابتلا قرار دارد
- معمولاً توصیه به واکسیناسیون (در صورت عدم بارداری)
چرا IgG یا IgM روبلا تغییر میکند؟
دلایل تغییرات نتایج روبلا شامل موارد زیر است:
- واکسیناسیون علیه سرخجه
- ابتلای قبلی به بیماری
- عفونت فعال یا اخیر
- خطای آزمایشگاهی یا واکنش متقاطع نادر
- نقص یا تضعیف سیستم ایمنی
اهمیت آزمایش Rubella در بارداری
ابتلای مادر به ویروس روبلا در سهماهه اول بارداری میتواند منجر به:
- ناهنجاریهای مادرزادی
- کاهش شنوایی جنین
- مشکلات قلبی
- اختلالات بینایی
به همین دلیل:
- بررسی IgG و IgM قبل یا ابتدای بارداری بسیار توصیه میشود
- واکسن روبلا در دوران بارداری تزریق نمیشود
آیا روبلا درمان دارد؟
- برای خود ویروس درمان ضدویروسی اختصاصی وجود ندارد
- پیشگیری از طریق واکسیناسیون مؤثرترین راه است
- درمان معمولاً حمایتی و کنترل علائم است
نکات مهم پزشکی
- IgG مثبت بهتنهایی نشانه بیماری فعال نیست
- IgM مثبت کاذب در برخی شرایط ممکن است دیده شود
- تفسیر آزمایش باید همراه با علائم بالینی باشد
- تصمیمگیری در بارداری فقط توسط پزشک انجام میشود
جمعبندی
- آزمایش Rubella وضعیت ایمنی یا عفونت سرخجه را نشان میدهد
- IgG مثبت یعنی ایمنی
- IgM مثبت یعنی عفونت اخیر یا فعال
- در بارداری اهمیت حیاتی دارد
- پیشگیری اصلی از طریق واکسیناسیون است
سؤالات متداول
آیا IgG مثبت خطرناک است؟
خیر، نشاندهنده ایمنی بدن است.
اگر IgG منفی باشد چه باید کرد؟
در صورت عدم بارداری، واکسیناسیون توصیه میشود.
آیا روبلا کاملاً قابل پیشگیری است؟
بله، با واکسیناسیون مناسب.
منابع
مراکز کنترل و پیشگیری بیماریها (CDC) – سرخجه
https://www.cdc.gov/rubella/index.html
No. 5
۰۴/۱۰