سلامت دهان و دندان در دوران بارداری اغلب نادیده گرفته میشود، درحالیکه تغییرات هورمونی این دوره میتوانند بهطور مستقیم بر لثهها و دندانها تأثیر بگذارند. بیتوجهی به مشکلات دهان و دندان نهتنها سلامت مادر، بلکه روند بارداری و سلامت جنین را نیز تحتتأثیر قرار میدهد. خوشبختانه با آگاهی و مراقبت صحیح، میتوان از بسیاری از عوارض پیشگیری کرد.
التهاب لثه بارداری (Pregnancy Gingivitis) چیست؟
التهاب لثه بارداری یکی از شایعترین مشکلات دهان و دندان در این دوران است که معمولاً از سهماهه اول یا دوم شروع میشود.
علتهای اصلی
- افزایش هورمونهای استروژن و پروژسترون
- واکنش شدیدتر لثهها به پلاک میکروبی
- تغییر در جریان خون لثهها
علائم شایع
- قرمزی و تورم لثه
- خونریزی هنگام مسواکزدن یا نخ دندان
- حساسیت و درد خفیف لثه
در صورت عدم درمان، التهاب لثه میتواند به بیماریهای پیشرفتهتر لثه (پریودنتیت) تبدیل شود.
ارتباط بیماری لثه با زایمان زودرس
شواهد علمی نشان میدهند که بیماریهای شدید لثه میتوانند با افزایش خطر برخی عوارض بارداری همراه باشند.
پیامدهای احتمالی
- افزایش خطر زایمان زودرس
- وزن کم نوزاد هنگام تولد
- تشدید التهابهای سیستمیک در بدن مادر
فرضیه علمی این است که باکتریها و مواد التهابی ناشی از عفونت لثه میتوانند از طریق جریان خون بر جفت تأثیر بگذارند.
جرمگیری و درمان دندان در بارداری؛ آیا ایمن است؟
یکی از نگرانیهای رایج مادران، ایمنی درمانهای دندانپزشکی در بارداری است.
نکات کلیدی
- جرمگیری و درمانهای معمول دندانپزشکی ایمن هستند
- بهترین زمان برای درمانهای غیراضطراری: سهماهه دوم
- عفونتهای دندانی نباید به تعویق بیفتند
درمان نکردن عفونت دندان، خطرناکتر از خود درمان است.
بیحسی و عکسبرداری دندانپزشکی در بارداری
بیحسی موضعی
- بیحسیهای رایج دندانپزشکی (مثل لیدوکائین) در دوزهای استاندارد ایمن محسوب میشوند
- استفاده با نظر دندانپزشک و اطلاع از بارداری انجام میشود
عکسبرداری (رادیوگرافی)
- در صورت ضرورت، با استفاده از پیشبند سربی خطر بسیار ناچیز است
- انجام رادیوگرافی غیرضروری معمولاً به بعد از بارداری موکول میشود
مراقبتهای ساده برای حفظ سلامت دهان در بارداری
- مسواکزدن حداقل دو بار در روز با خمیردندان حاوی فلوراید
- استفاده روزانه از نخ دندان
- شستوشوی دهان پس از تهوع یا استفراغ
- مراجعه منظم به دندانپزشک و اطلاع از بارداری
جمعبندی و پرسشهای متداول
آیا خونریزی لثه در بارداری طبیعی است؟
خونریزی خفیف شایع است، اما طبیعی تلقی نمیشود و نیاز به بررسی دارد.
آیا میتوان درمان دندان را تا بعد از زایمان به تعویق انداخت؟
درمانهای زیبایی بله، اما عفونت و درد حتماً باید درمان شوند.
آیا مراقبت دهان و دندان واقعاً بر سلامت جنین اثر دارد؟
بله، سلامت دهان بخشی از سلامت کلی بدن و بارداری سالم است.
منابع
No.86
۰۴/۱۱