آنچه هر مادر باردار باید بداند تا از خود و جنین محافظت کند
دوران بارداری پر از توصیهها، هشدارها و گاهی اطلاعات نادرست است؛ از توصیههای اطرافیان گرفته تا مطالب فضای مجازی. برخی از این باورهای غلط در بارداری برای مثال: تغذیه و مصرف دارو میتوانند نهتنها کمکی نکنند، بلکه سلامت مادر و جنین را به خطر بیندازند. شناخت واقعیتهای علمی، به مادر کمک میکند تصمیمهای آگاهانه و ایمنتری بگیرد.
باور نادرست ۱: زن باردار باید «به جای دو نفر» غذا بخورد
واقعیت این است که کیفیت تغذیه بسیار مهمتر از حجم غذاست.
🔹 آنچه علم پزشکی میگوید:
- نیاز کالری فقط کمی افزایش مییابد، نه دو برابر
- پرخوری میتواند باعث اضافهوزن بیشازحد، دیابت بارداری و زایمان سخت شود
- تمرکز باید بر مواد مغذی باشد، نه صرفاً کالری
باور نادرست ۲: مکملهای بارداری بیخطر هستند و هرچه بیشتر بهتر
بسیاری تصور میکنند ویتامینها و مکملها کاملاً بیضررند.
✅ واقعیت علمی:
- مصرف بیشازحد برخی ویتامینها (مثل ویتامین A) میتواند به جنین آسیب بزند
- دوز مکملها باید بر اساس نیاز بدن و آزمایشها تعیین شود
- مصرف خودسرانه مکملها توصیه نمیشود
🔹 اینجاست که نقش آزمایشگاه در تشخیص کمبود واقعی ریزمغذیها اهمیت پیدا میکند.
باور نادرست ۳: داروهای گیاهی در بارداری کاملاً ایمن هستند
طبیعی بودن یک ماده به معنای بیخطر بودن آن نیست.
برخی واقعیتها:
- بعضی دمنوشها و گیاهان دارویی میتوانند باعث انقباض رحم یا اختلال هورمونی شوند
- ترکیبات بسیاری از داروهای گیاهی دقیق و استاندارد نیستند
- ایمنی بسیاری از آنها در بارداری بررسی نشده است
باور نادرست ۴: اگر دارویی قبلاً مصرف میکردم، در بارداری هم مشکلی ندارد
بارداری شرایط بدن را کاملاً تغییر میدهد.
✅ نکات مهم:
- برخی داروها که قبل از بارداری بیخطر بودند، ممکن است برای جنین مضر باشند
- حتی داروهای بدون نسخه (مسکنها، شربتها) باید با نظر پزشک مصرف شوند
- قطع یا ادامه داروهای مزمن باید حتماً با مشورت پزشک انجام شود
باور نادرست ۵: تهوع و بیاشتهایی یعنی بدن جنین را تغذیه نمیکند
این نگرانی در سهماهه اول بسیار شایع است.
واقعیت:
- تهوع بارداری معمولاً به دلیل تغییرات هورمونی است
- جنین در این مرحله نیاز تغذیهای کمی دارد
- در صورت شدید شدن علائم، بررسی پزشکی لازم است
باور نادرست ۶: آزمایشها در بارداری غیرضروری یا خطرناکاند
برخی مادران بهدلیل ترس یا اطلاعات نادرست، آزمایشها را به تعویق میاندازند.
✅ باورهای غلط در بارداری:
- آزمایشها برای تشخیص کمخونی، دیابت بارداری، عفونتها و کمبودهای تغذیهای ضروریاند
- بسیاری از مشکلات بدون علامت هستند و فقط با آزمایش شناسایی میشوند
- تشخیص زودهنگام، از عوارض جدی برای مادر و جنین پیشگیری میکند
پرسشهای پرتکرار
آیا باید به توصیههای اطرافیان درباره تغذیه و دارو اعتماد کرد؟
بهتر است تصمیمها بر اساس نظر پزشک و منابع علمی معتبر باشد، نه تجربههای فردی.
آیا همه مادران باردار به مکمل نیاز دارند؟
خیر. نیاز به مکمل به شرایط فردی و نتایج آزمایشها بستگی دارد.
آیا هر علامت یا تغییر تغذیهای نگرانکننده است؟
خیر، اما تغییرات شدید یا مداوم باید بررسی شوند.
منابع
- مایو کلینیک – تغذیه و مکملها در بارداری
- مراکز کنترل و پیشگیری بیماریها (CDC) – ایمنی دارو در بارداری
No.100
۰۴/۱۱